Zgodnie z ogólną regułą swobody umów, wyrażoną w art. 3531k.c., strony zawierające umowę mają możliwość ułożyć stosunek prawny, według swojego uznania, byleby jego zakres lub cel nie sprzeciwiały się własności stosunku, ustawie ani normom współżycia społecznego. Zapis ten decyduje wprost o tym, że wykonanie pracy nie musi mieć charakteru pracowniczego, a więc zezwala się jej wykonywanie na podstawie umowy cywilnej. W tym zakresie liczy się wola stron, jaką należy przemyśleć w pierwszej chwili.
Umowa o pracę – pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy specyficznego rodzaju, na rzecz zatrudniającego. Zatrudniający rozlicza tę pracę, wyznacza jej miejsce i czas świadczenia. Obliguje się też do zatrudnienia kandydata i wypłacenia mu określonego w umowie wynagrodzenia. Znaczy to, iż bez względu na nazwę podpisanej przez zainteresowanych, przy zrealizowaniu tych przesłanek, dany stosunek wiążący zainteresowanych, będzie potraktowany jako umowa o pracę.
Nie jest dopuszczalne zastąpienie umowy o pracę umową cywilnoprawną przy zachowaniu świadczenia pracy w jednakowych warunkach.
Umowa zlecenie – określa produkt lub usługę, jakie zatrudniony na umowę zlecenie obliguje się tworzyć na rzecz zlecającego pracę. W niniejszej sytuacji posiadamy dwa subiekty stosunku zobowiązaniowego - miast zatrudnionego i pracodawcy, występuje zatrudniony na umowę zlecenie i zleceniodawca.
Umowa zlecenie i umowa o pracę są najczęstszymi metodami przyjęć do pracy pracowników. Mimo, że na podstawie umowy o pracę i umowy zlecenia mogą być wykonane takie same usługi, to między powyższymi formami przyjęcia się do pracy istnieje kilka istotnych różnic:
Umowa o pracę
• Podstawowa część wynagrodzenia powinna być płacona co miesiąc,
• Pomiędzy stronami występuje stosunek pracy,
• Zatrudniony ma obowiązek wykonywać pracę osobiście oraz wyświadczać polecenia zatrudniającego,
• Szczegółowo określa tryb oraz terminy wypowiedzenia,
• Zatrudniony jest z własnej woli podlegający zatrudniającemu,
• Stworzenie umowy o pracę w zamian umowy zlecenia, nie stwarza żadnych negatywnych konsekwencji prawnych dla pracodawcy,,
• Może być utworzona jedynie z osoba fizyczną,
• Zatrudniony ma obowiązek wypełniać ustalone obowiązki w wyznaczonym miejscu i czasie,
• Jest płatna. Zatrudniony nie może zrzec się prawa do wynagrodzenia,
• Stronami umowy są pracownik i zatrudniający,
• Winna być utworzona w formie pisemnej. Jeśli będzie zawarta ustnie, zatrudniający musi najpóźniej w ciągu 7 dni od dnia rozpoczęcia pracy, poświadczyć ją pisemnie
• Osoba świadcząca umowę o pracę podlega obligatoryjnie ubezpieczeniom społecznym.
Umowa zlecenie
• Zlecający i przyjmujący zlecenie są równorzędnymi podmiotami,
• Mogą ją wykonywać różne osoby, także osoby prawne i inne subiekty nie mające osobowości prawnej,
• Stworzenie umowy zlecenia zamiast umowy o pracę jest wykroczeniem przeciw prawom pracownika i podpada karze pieniężnej,,
• Zleceniobiorca nie musi spełniać określone obowiązki w wyznaczonym miejscu i czasie,
• Może być odpłatna albo niepłatna,
• Zasadniczo przyjmujący zlecenie powinien wykonywać pracę osobiście. Może on jednak w określonych sytuacjach, za zgodą zleceniodawcy, powierzyć jej wykonanie innej osobie, co daje zleceniodawcy pełną gwarancję, że praca będzie wykonana na czas. Za wybranie osoby zastępującej odpowiedzialność ponosi bowiem przyjmujący zlecenie,
• Może być wypowiedziana w każdym czasie,
• Wypłata powinna być wypłacona po wykonaniu zlecenia (lub w inny sposób określony w umowie między zlecającym a przyjmującym zlecenie),
• Stronami umowy są zleceniobiorca i zleceniodawca,
• Między stronami zachodzi stosunek cywilnoprawny,
• Może być związana w każdej formie: ustnie, pisemnie albo w sposób dorozumiany
• Osoba świadcząca zlecenie, ma możliwość podlegać obowiązkowi polisy społecznej wyłącznie w sytuacjach wyraźnie opisanych przez normy tyczące się ubezpieczeń społecznych.